Matavuvale Network

Fiji's Family Network

A cava mada na nomuni rai na wekada ena kena sa mai tamusuki laivi na Matabose Vakaturaga? E dodonu li se sega? Na cava tale e rawa nida qai cibitaka na kai Viti? se na cava ena rawa ni vakatakilakilataki kina na noda i tovo na kai Viti ke sa sega na matabose Vakaturaga? 

Au kila o au ni bera na matanitu, era asa veiliutaki tu mai na Turaga,qai yaco mai na lotu, e a vakayagataki na sala vakavanua ena gauna era veiliutaki kina na noda veituragha bale ena veiyasai Viti. Ia qo ni sa mai tukuni me tamusuki a cava ena qai caka ke dua na soqo vakamatanitu me caka. me vaka na  Vakananumi ni Tuvakaikoya, se gade mai na Ranadi, etc.

Ni yalovinaka ni solia mai na nomuni nanuma ena vuku ni vakasama qoka. Vinaka!

Views: 5617

Reply to This

Replies to This Discussion

Ena gauna sara mada ga qo, ena vuku ni veika sa mai vakayacora na matanitu me baleta na BLV, na ulu ni veika ka vauci keda vata tu ena noda i vakarau vakavanua, tovo vakavanua kei na veika eda dau vakasasamenitaka tu va kawa i taukei, sa mai tagutuvi. Eda sa vaka e dua na toa ka sa musu na domona qai biu me veiciciyaki voli. Na noda i tovo Vakaviti e tiko ga na kena kaukauwa kei na kenai vakadei vei ira na noda turaga ni vanua.

Eda se sega tiko ni se taura rawa (ena gauna qo) na kena titobu kei na kena bibi ni "veivakalolomataki" vei keda na kawa i taukei na veika sa yaco qo.

The integrity of the Fijian tradition and culture has now being compromised and reduced to nothing more than just lip service. It will die a slow death and disappear for good..... BUT WAIT... all is not lost JUST YET!!

O keda na lewe ni vanua (taukei) e tiko vei keda na kaukauwa. Kevaka e mani veisau na matanitu, se veisau na veiliutaki ..... ena rawa nida na vakacokotaka tale na veika sa mai basuraki qo. Meda kua ni yalolailai nai taukei. Kevaka eda lotu Vakarisito se sega, as long as the Fijian blood runs in our veins, the Fijian institutions that has now been abolished by law, will continue to be part of our everyday lives.

The BLV will be resurrected, if not today, then it will be tomorrow.

GOD BLESS FIJI.

-------------------------------------------------------------------------------------------------

Statement from the head of the Fijian Govt .....

http://www.fiji.gov.fj/index.php?option=com_content&view=articl...

 

COMMODORE JOSAIA VOREQE BAINIMARAMA
CF(Mil),OSt.J,MSD,jssc,psc
Prime Minister and Minister for Finance, Strategic Planning, National Development and Statistics, Public Service, Peoples Charter for Change and Progress, Information, i-Taukei Affairs, Provincial Development, Sugar Industry, Lands and Mineral Resources
NA NODRA VOSA NA TURAGA NA PRIME MINISTER ME BALETA NA BOSE LEVU VAKATURAGA


Sa vakadonuya na noda Peresitedi, Ratu Epeli Nailatikau na bokoci vakalawa ni Matabose Levu Vakaturaga ka tauyavutaki ena gauna ni veiliutaki ena matanitu va-koloni, ka mai yaco me curuma ka vagagai ena ile vakapolitiki, mai na kena sagai me liutaki o Viti ena dodonu kei na galala vakatautauvata ni lewenivanua.

Na Matabose Levu Vakaturaga e dua na iyaragi nuitaki ena gauna ni veiliutaki ni matanitu vaka-koloni, ia e dodonu vei Viti me vakanamata ki na veiliutaki e yavutaki ena nodra matataki vakatautauvata na lewenivanua raraba.

Kevaka e gadrevi me kilai na lomadra na lewenivanua kece ena gauna ni veitalanoa me baleta na yavu ni vakavulewa vou, ia e dodonu me rogoci na domodra yadua na lewenivanua ka matataki vakakina.

Ena 1875 e tauyvutaka kina na veiliutaki ni matanitu va-koloni e dua na matabose era lewena ga na Turaga iTaukei ka vakatokai me ‘Native Council’ me nona itavi me vakadavo lewa ena vukui Viti. Oira era lewena na matabose oqo, emuri a qai mai vakatokai me Matabose Levu Vakaturaga, ka soli tale ga vei ira e so na yavu vakalawa mera vakatulewa kina.


Ena loma ni 20 vakacaca na yabaki sa oti, a mai curuma na matabose vakaturaga kei na kena valenivolavola na veivagagai ni politiki ka yavutaki mai na nodra ile oira na turaga era lewena ka ra vakaitavi tu ena veisoqosoqo vakapolitiki.


E ka ni rarawa ni mai vakatanitaki na inaki ni matabose ka ra veitalia kina na lewena ena nodra ile ka vakabibi na nodra vakaitavi ena veika vakapolitiki kara kalawaca kina na inaki dina a tauyavutaki kina.

Na veika maroroi me baleti keda na iTaukei e yavu matua ni noda itovo ena veika eda vakamareqeta, na tikina oqo e sega ni bolei, sega tale ga ni tarogi. Ia nona sega ni maroroya na Matabose Levu Vakaturaga na veika e nuitaki kina, e talaraki sara ga ena kaukauwa ni ile vakapolitiki ka dewavi ira na lewenivanua na kena revurevu.


E dodonu me da vakasaqara na noda duavata kei na dodonu ni lewenivanua me vaka nida lewe ni dua na matanitu, ka kua ga ni da raica na veika ena tawasei keda.


Sa vuqa na ka e vakayacora na matanitu oqo ena veiyabaki sa sivi, me kauta laivi na dredre eso era sotava tiko na kawa itaukei me vaka na wasei vakatautauvata ni ilavo ni qele kei na vakaqaqacotaki ni lawa eso ena noda Matanitu.

 

 

Au,ena noqu rai,me boko tu "vakawawa" me dikevi na veika e baleta ka ganita me dua na matabose ni Turaga mai Viti.Mai 1987 kina 1999,au dau lakova ka tiko ena loma ni Boselevu Vakaturaga,au raica kina ni ko ira era sa laki lewena tu Matabose oqo eso era dihitaki mai na veiyasana kei ira era digitaki mai na Matanitu kei ira digitaki mai na Bose Lawa.Ena veigauna kece sara e vakayacori kina na bose,sa bosei tu ga vei "le" vakapolitiki me vaka na,
1.VA ( Value Added Tax)
2.ALTA ( Agricutural Landlord and Tenant Act)
3.Na Yavu ni Vakavulewa ni 1990 kei na Yavu ni Vakavulewa ni 1997
4.Fijian Holding Ltd
Sega ni bau dua na gauna mera bau veivosakitaka na Turaga na veika e baleti keda na i Taukei,na leqa e vauca tu na,
1.tikina
2.Yasana
3.se na vei korokoro vaka Viti
SEGA VAKADUA NIU BAU ROGOCA MERA VEITALANOA TAKA ME BALETA NA NODA I TOVO VAKAVANUA KEI KENA VAKARAU,O KOYA SA YALI KEI NA VEIKA VOVOU SA CURUMA MAI NA VANUA KO VITI.Era sega ni bau kauwai na Boselevu Vakaturaga ena kena sa sega mai na dau ni veiliutaki vakaplotiki me maroroya na vanua ko Viti.
E SA VAKAYAGATAKI TU GA NA BOSELEVU VAKATURAGA NI VAKARAU NI KA KINA BUTU RARA NI POLITIKI MERA RAWATA KINA NA DAU NI POLITIKI NAI LE ERA GADREVA ME VAKAYACORI KINA NODRA LEWA MERA MURIA KO IRA NA LEWE NI VANUA.
Me vakadikevi vinaka nai tavi me qarava na mata bose oqo,vakalawa taki ka vakavinakataki nodra veiqaravi na Turaga.

Donu vinaka ... .@Talemaikanacea

Au duavata kei kemuni. Na veika ni vakaraitaka tiko qori e dodonu saraga me vakabibitaki ena gauna e vakacokotaki tale kina na BLV. O ira ga talega ka dodonu mera lewena mera tiko ena matabose qo. Me kua ni so na viavia turaga. O ira ga na turaga dina ni vanua mera lewena.

vinaka vakalevu.

Dua na tikina vinaka o ni kauta cake mai qori Isireli, ena vuku ni veika era dauveivosakitaka na lewe ni Matabose, kei ira era digitaki mai mera mai lewena na Matabose. 

Ena noqu kila o au mai nai tekivu ni gauna e sega na tamata walega (tabu yani) me lewena na Matabose Vakaturaga. Era lewena saraga  na noda Turaga mai na veiyasana e 15 ena veiyasai Viti.

Au vakabauta ni sa dua na leqa levu na kena curu mai na polotiki ena Matabose Vakaturaga, sa qai mai veisautaki kina e vuqa na ka vaqo. 

O ir ga na sega ni Turagaka ra dausureti mera tiko kina o ira na i Liuliu ni Veitabana Vakamatanitu kara Daunivakasala walega, they don't vote etc.

Vinaka Vakalevu Talemaikanacea, totoka.

@LOTE ROKOVOU,

                          Kevaka ko raica noqu cau ka koto oqori i cake,au tukuna tiko kina na nodra veiliutaki ca,ka "SEGA NI RA DAU VEILIUTAKI VINAKA KO IRA NA TURAGA NI VALU NI MATAIVALU NI VITI ENA BUTU RARA NI POLITIKI,ko ira ga VAKARUSA tiko na noda vanua kei na kena tuvatuva vaka matanitu.KO IRA KECE NA TURAGA NI VALU MAI VITI E SEGA NI DUA VEI IRA E VULI ENA "UNIVERSITY" SE VAKAKOROI MAI DUA NA "TERTIARY UNIVERSITIES".KO IRA ERA VAKOROI GA ENA VEI KA VAKAIVALU.ENA VEILIUTAKI E SEGA.SEGA MADAGA NA KOROI NI "PUBLIC ADMINISTRATION".Na cava meda qai via qoroi ira kina.Na ka ga e kilai vei ira na vakaoti i lavo ni Matanitu kei na vakarusa na noda Matanitu kei na Vanua.

Vinaka kemudrau, ena vude taucoko na ka e caka vuni tiko qoka, ena kacivaki e delavuvu me rogoca na vuravuara na veika e tukuni lo ena loma ni rumu, e sega ni ura me damu ga nikua, dua na siga ena vakabasikataka na Kalou na dina. Veiwekani e sega ni mataboko na Kalou eda masuta tiko, ni yalovinaka meda masu vakalevu, meda qai sarava ni sa yavala na Kalou levu qo.

Vinaka Lote/ Isireli na nomudrau cau, be patient and wait for God to act!!!

Sa da mai vakaloloma, sa ra mai galu na veituraga kei na veimarama bale ni noda vanua, sa takali yani nodai tovo, we just hope for the better future ahead!!

Kiti Tui

Au vakabauta na maroroi ni noda i tovo kei nai vakarau e ka sara ga ni tamata yadudua,sega ni tukuni me sa boko na matabose vakaturaga me sa luluqa kina,dua na kenai vakaraitaki qo,vuqa na yasana,yavusa,mataqali,era se wasea tiko ga na nona i wasewase ni lisi na nodra turaga dina ni sa mai bokoca na matanitu na  kena lawa me sa vakatautauvata na lisi,kakua soti ni loma bibi kina,ya na matabose,sega ni sa mai boko na nomu Adi kei na nomu Ratu .O ira na noda turaga(Ratu,RO) kei na marama(Adi,RO) dua na gauna vinaka qo vei ira,me ra dabe ra dikeva na nodrai tutu,kei na nodra qarava na nodra vanua,me ra vosa ia ena ka ga e dodonu me ra vosa kina.

Always a bright future in Gods Time.

Totoka na veika ni vakaraitaka toka baleta na bibi ni veituberi mai vale. Ia kua ni da guilecava ni vuruvura qo e cowiri tiko, e da tubu tiko, ka da toso tiko i liu. Eda sa bula tiko qo ena gauna ni "INFORMATION AGE" oni sa vakayagataka tiko qori na computer, sa oti na gauna ni volavola ena tikidua, sa oti na gauna ni dabe   kei  na davo ena ibe, sa gauna ni mocemoce, teveli/dabedabe.

Vuqa era sa lotu ga ena TV, kei na Internet on live cast. Na gauna eda bula kina qoka sa duatani, ia nai TOVO KEI NAI VALAVALA NI BULA VAKAVANUA E SEGA NI DODONU ME VEISAU.  

Au taro mada, vakacava mai  nomuni vale, oni sega ni bau voli daledale kei nai mocemoce?  Au vakabauta ni tiko mai vale na veiyaya vakakoya, dou sa cina livaliva, sa oti na gauna ni karasini, se vaevei? In life we are moving forward, ia ena i tovo kei nai valavala e dodonu meda kua ni veisau. Ni sa leqa ga na veivakaturagataki sa oti o Viti........ veitalia na vuli kei na na rawaka, sana sega ni qai kilai tale vakadua na kawa tamata, eda VAKATOKAI NAI TAUKEI!!! Vinaka vakalevu.

Mai na vakatekivu...a sega ni dua na bose levu vakaturaga...Ira noda qase era maroroya dina na noda itovo na kawa itaukei...kila  i tani kina dua dua o keda na kai viti...Sega ni tkainaki mesa boko na BLV sa oti ina noda i tovo...Noda i tovo na taukei e tu vinaka sara tuga e na i vola tabu...Sega ni fiji  times,se sun ti se dua  tale na i vola ni vanua,se kani vaka lawa va taukei...au doudou na tukuna kivei kemuni na wekaqu lomani...na noda i tovo dina na i taukei kei viti e tiko ga e na vosa bula sa koya na i vola tabu...na vosa ni kalou.

Bainimarama is an uneducated fool thats why he does not understand what hes doing..There is no point in mentioning the british as they were doing a very big favour for the fijians in establishing the GCC.

The GCC has a similar story as the King Of Maori ..Have a look at the year the GCC was established ..1876...Now have a look at the time the Maori King was established which is in 1850..It was 20 years later then the GCC was established but the role was similar .The British learned their lesson after their experience in New Zealand with the land and wealth distibution with the Maoris owning a very tiny percentage of their own land..This resulted in the Maori chiefs marching down in unified battle and massacared the british really badly that led to the u turns in many things by the british .


Maori King History.(wikipedia)

The Māori King Movement or Kīngitanga is a movement that arose among some of theMāori tribes of New Zealand in the central North Island in the 1850s, to establish a role similar in status to that of the monarch of the colonising people, the British, as a way of halting the alienation of Māori land.

The position of Māori monarch was constituted in 1858 by chiefs (rangatira) from many tribes, predominantly in the central North Island.[1] Since the 1850s the role has been vested in theTainui tribe (iwi) who pledged through the first Māori king, Pōtatau Te Wherowhero, to guard the position.[2] The current Māori monarch, Tuheitia Paki was elected in 2006.[3] His official residence is Tūrongo House at Tūrangawaewae marae in the town of Ngaruawahia.

History of the GCC

The Council was established in 1876 under the governorship of Sir Arthur Gordon. The decision was taken following consultations with chiefs, who advised Sir Arthur on how best to govern the colony's indigenous population. In the words of anthropologist Robert Norton, it "embodied the privileged relationship of trust and protection established between the Fijians and the British".


The british then replicated that maori idea in Fiji by the establishment of the GCC .In my view it is very sad .Fijian generation in the hundreds of years to come will be lost and confused .This is why is very important to understand our history profoundly  .


Vinaka Tabua, totoka dina nai lalakai qoka; to be frank and honest with you, this is one of my greatest fear. O ira na turaga ni noda veiyasana era tu qo, erawa nira vakatoboicutaka na Military Govt e cici tiko nikua. Na Kaukauwa e tiko vei-ira na Turaga is an untapped power. Baleta nira na Vosa ga kama yavu na veivale ni matanitu, mai vei ira na wekada kara tu mai na noda veikorokoro ka ra rokova tu na lewa vakavanua, qai kena i lotua ni vuqa era sega sara tuga ni lotu vinaka sara.

E vinaka cake na ka era cakava na Maori vei ira na kai Peritania, io qo ena vakavuna tale na valu ni Matanitu kei na vanua. Sa noqu masu tiko nina sega ni yaco me vaka kina.

RSS

FORUM

TILL DEATH DO US PART !

Started by Drodro Kaci Waqanisau in World Issues 54 minutes ago.

SOTA YANI E VUNITAVOLA ~ Tuki Lose Bar RENOVATED!!! 13382 Replies

Started by kona in World Issues. Last reply by Tepola Buloudra2 1 hour ago.

HOW DO U FEEL WHEN U SEE YA KARUA 5742 Replies

Started by kona in News Discussions. Last reply by Tepola Buloudra2 1 hour ago.

WHAT IS THE FIRST THING THAT COMES INTO YOUR MIND 3714 Replies

Started by kona in News Discussions. Last reply by Tepola Buloudra2 1 hour ago.

Interview The Person Above You 5792 Replies

Started by kona in Any Other Stuff.... Last reply by Tepola Buloudra2 1 hour ago.

FIJI TO BE A SECULAR STATE 67 Replies

Started by Rupeni Seru in World Issues. Last reply by 46664 1 hour ago.

What's The Difference Between a Brain And a Mind? 9 Replies

Started by SJ Duituturaga in Health. Last reply by 46664 1 hour ago.

CHURCH & POLITICS 14 Replies

Started by Wiliame LRM in News Discussions. Last reply by 46664 2 hours ago.

"BACK TO DEMOCRACY FOR FIJI" 66547 Replies

Started by Suliasi Daunitutu in World Issues. Last reply by Viliame Tagi 21 hours ago.

CULTURE & TRADITIONS IN A CHANGING WORLD 1 Reply

Started by Wiliame LRM in World Issues. Last reply by viliame nabobo yesterday.

© 2013   Created by Matavuvale Admins.

Badges  |  Report an Issue  |  Terms of Service